Pişti Nasıl Oynanır?
Pişti, 52 kâğıtlık iskambil destesiyle iki kişi ya da eşli dört kişinin oynadığı bir kart oyunudur. Yerdeki üst kâğıtla aynı kâğıdı ya da vale atan bütün yığını alır; yerde tek kâğıt varken onu aynısıyla almak pişti yapar. Puanlar el sonunda sayılır ve hedefe ilk ulaşan kazanır.
Oyunun amacı
Pişti'de amaç, değerli kâğıtları ve olabildiğince çok kâğıdı toplamak, üstüne de pişti yaparak büyük puanlar almaktır. Her el sonunda topladığın as, vale, sinek 2'si ve karo 10'u puan getirir; en çok kâğıdı toplayan da ayrıca 3 puan alır.
Oyunun tadı zamanlamadadır: yerdeki yığın büyürken onu ne zaman alacağını, valeni hangi yığına harcayacağını ve rakibine pişti fırsatı vermemeyi düşünürsün. Kâğıt sayan, hangi değerin çıktığını aklında tutan oyuncu bir adım öndedir.
Pişti Türkiye'nin en sevilen kâğıt oyunlarından biridir; Yunanistan'da Xeri, Arap ülkelerinde Basra adıyla benzerleri oynanır. miniOkey'de iki kişi karşılıklı ya da dört kişi eşli oynayabilirsin.
Kâğıtlar ve dağıtım
Oyun 52 kâğıtla oynanır: maça, kupa, karo ve sinek; her renkte 13 kâğıt, joker yok. El başında yere 4 kâğıt açılır: 3'ü kapalı durur, en üstteki açıktır. Açılan kâğıt vale çıkarsa desteye karıştırılır ve yerine yenisi açılır.
Her oyuncuya 4 kâğıt dağıtılır. Herkes elindeki 4 kâğıdı oynayınca deste bitene kadar yeniden 4'er kâğıt gelir: iki kişide bir el 6 dağıtım, dört kişide 3 dağıtım sürer. Sıra dağıtıcıdan sonraki oyuncuyla başlar.
Pişti'de kâğıtların büyüklüğü önemli değildir: alma için değerin aynı olması (ör. 7 üstüne 7) ya da vale atılması yeter. Renk de önemsizdir.
Adım adım pişti oynanışı
- 1
Yere 4 kâğıt açılır
Desteden yere 4 kâğıt konur: 3 kapalı, en üstteki açık. Açık kâğıt vale olursa desteye karıştırılır, yenisi açılır.
- 2
Herkese 4 kâğıt dağıtılır
Her oyuncu 4 kâğıt alır. Sıra dağıtıcıdan sonraki oyuncudadır.
- 3
Sırayla kâğıt atılır
Sırası gelen elinden bir kâğıt atar. Her kâğıt atılabilir; renge uyma ya da büyük atma zorunluluğu yoktur.
- 4
Yığın alınır
Atılan kâğıt yerdeki üst kâğıtla aynı değerdeyse ya da vale ise yerdeki bütün kâğıtlar alınır. Yerde tek kâğıt varken aynısıyla almak piştidir.
- 5
Yeniden dağıtılır
Herkesin eli bitince deste bitene kadar yeniden 4'er kâğıt dağıtılır.
- 6
El sonu puanları sayılır
Deste bitince yerde kalanlar son alana gider. As, vale, sinek 2, karo 10, en çok kâğıt ve piştiler puanlanır.
- 7
Maç sonu
Puanlar her elin sonunda toplanır. Hedef puana (101 ya da 151) ilk ulaşan oyuncu ya da takım kazanır.
Temel kurallar ve kavramlar
Kâğıt almak: aynı değer
Attığın kâğıt yerdeki en üst kâğıtla aynı değerdeyse yerdeki bütün kâğıtları alırsın: altta kaç kâğıt birikmiş olursa olsun, kapalı kâğıtlar da dahil. Renk önemli değildir; kupa 9 üstüne sinek 9 da alır.
Alamıyorsan kâğıdın yığının üstüne konur ve yeni üst kâğıt o olur. miniOkey'de yığını alabilecek kâğıtların parlar ve ne kadar kâğıt alacağın altta yazılır.
Yerin üstünde kupa 9 var; sinek 9 atarsan yığının tamamı senin.
Vale: her yığını alır
Vale, yerde ne olursa olsun bütün yığını alır. Bu yüzden oyunun en değerli kâğıdıdır; çok kâğıt ya da puanlı kâğıt birikmiş bir yığına saklamak akıllıcadır.
Yer boşken vale atarsan hiçbir şey almazsın, vale yığının ilk kâğıdı olur. Rakibin elinde vale varsa onu sana pişti için kullanabilir, dikkat et.
Üstte karo kız var, elinde aynısı yok ama valen var: vale yığını alır.
Pişti nedir?
Yerde tek kâğıt varken onu aynı değerdeki kâğıtla almaya pişti denir ve 10 puan getirir. Yerde tek vale varken üstüne vale atarak almak vale piştisidir: 20 puan.
Tek kâğıdı vale ile almak pişti sayılmaz; kâğıtları alırsın ama pişti puanı almazsın. miniOkey'de pişti yapınca masada kocaman "PİŞTİ!" yazar ve puanın hemen sayılır.
Yerde yalnız karo 7 var; maça 7 ile alırsan pişti yaparsın.
Yerde tek kupa vale var; sinek vale ile almak 20 puan.
Tek karo 7'yi vale ile alırsın ama bu pişti sayılmaz.
Puanlı kâğıtlar
El sonunda topladığın kâğıtlar sayılır: her as ve her vale 1, sinek 2'si 2, karo 10'u 3 puandır. Bir elde toplam 13 puanlık kâğıt vardır: 4 as, 4 vale, sinek 2 ve karo 10.
Karo 10 ve sinek 2 tek başına çok değerlidir; yerde gördüğünde o yığını almak için valeni kullanmaya değebilir.
En çok kâğıt (3 puan)
El sonunda en çok kâğıdı toplayan 3 puan daha alır. Eşitlikte (ör. iki kişide 26–26) kimse almaz. Bu yüzden küçük yığınları da boş bırakmamak, sık sık almak işe yarar.
Son kalan kâğıtlar
Deste bitip son kâğıt da atıldığında yerde kalan kâğıtlar en son yığın alan oyuncuya gider. O elde hiç kimse yığın almadıysa kalanlar dağıtıcıya yazılır.
Bu kural son dağıtımı önemli kılar: valeni sona saklarsan son yığını ve kalanları sen alabilirsin.
Eşli pişti
Masayı kurarken 4 kişi (eşli) seçersen karşılıklı oturan iki oyuncu takım olur. Kurallar aynıdır; eşlerin topladığı kâğıtlar, piştiler ve puanlar takımda toplanır, en çok kâğıt da takımca sayılır.
Dört kişide bir el 3 dağıtım sürer. Eşinin yığın alabileceği bir kâğıt bırakmak, rakibe pişti vermemek kadar önemlidir.
Puanlama: kâğıtlar, pişti ve maç sonu
Her elin sonunda alınan kâğıtlar sayılır. miniOkey'de hesap tamamen otomatiktir; el sonunda açılan tabloda kâğıt sayısı, as · vale · sinek 2 · karo 10, piştiler, bu elin puanı, toplam ve hedefe kalan puan görünür.
Kâğıt puanları
| Her as | +1 |
| Her vale | +1 |
| Sinek 2 | +2 |
| Karo 10 | +3 |
Pişti ve kâğıt sayısı
| Pişti (tek kâğıdı aynısıyla almak) | +10 |
| Vale piştisi (tek vale üstüne vale) | +20 |
| En çok kâğıt (eşitlikte kimse) | +3 |
Örnek el
| Sen — kâğıtlar 12 + çok kâğıt 3 + 2 pişti 20 | +35 |
| Rakip — 1 vale 1 + 1 pişti 10 | +11 |
Maç sonu ve altın
Masayı kuran hedef puanı seçer: 101 ya da 151. Bir elin sonunda hedefe ilk ulaşan kazanır; iki taraf birden geçerse puanı yüksek olan kazanır, eşitse bir el daha oynanır. İki kişilik masada kazanan kendi girişini ve rakibin girişini (%5 site payı düşülerek) alır; eşli masada kazanan takımın iki oyuncusu ödülü paylaşır.
Strateji İpuçları
- Valeni boş harcama: çok kâğıt ya da karo 10, sinek 2 gibi puanlı kâğıtlar biriken bir yığına sakla.
- Yer boşken attığın kâğıt rakibe pişti fırsatıdır: çok çıkmış, rakipte olma ihtimali düşük değerleri at.
- Hangi değerlerin çıktığını aklında tut; dördü de görülen bir değeri yere atmak güvenlidir.
- Son dağıtımda bir vale saklamak, son yığını ve yerde kalanları almanı sağlar.
- Eşli oyunda eşinin alabileceği bir yığın bırak, rakibin alabileceği tek kâğıdı bırakma.
Sık Sorulan Sorular
Pişti kaç kişiyle oynanır?
Pişti iki kişi karşılıklı ya da dört kişi eşli oynanır. miniOkey'de masayı kurarken 2 kişi ya da 4 kişi (eşli) seçersin; eşli masada karşılıklı oturanlar takım olur ve puanları birlikte sayılır. Masa dolmazsa boş koltuğa bot ekleyip beklemeden hemen oyuna başlayabilirsin.
Pişti kaç puan, vale piştisi kaç puan?
Yerde tek kâğıt varken onu aynı değerdeki kâğıtla almak pişti yapar ve 10 puan getirir. Yerde tek vale varken üstüne vale atıp almak vale piştisidir ve 20 puandır. Tek kâğıdı vale ile almak ise pişti sayılmaz; kâğıtları alırsın ama pişti puanı yazılmaz.
Vale ne işe yarar?
Vale, yerdeki üst kâğıt ne olursa olsun bütün yığını alır; bu yüzden oyunun en değerli kâğıdıdır. Çok kâğıt ya da karo 10, sinek 2 gibi puanlı kâğıtlar biriken bir yığına saklamak akıllıcadır. Yer boşken atılan vale ise hiçbir kâğıt almaz.
Hangi kâğıtlar kaç puan getirir?
El sonunda her as ve her vale 1, sinek 2'si 2, karo 10'u 3 puan getirir. Ayrıca o elde en çok kâğıdı toplayan 3 puan daha alır; kâğıt sayısı eşitse kimse almaz. Bunlara piştilerden gelen 10 ve 20 puanlar da eklenir.
Deste bitince yerde kalan kâğıtlar kime gider?
Son kâğıt da atıldığında yerde kalanlar o elde en son yığın alan oyuncuya ya da takıma gider. Hiç kimse yığın almadıysa kalanlar dağıtıcıya yazılır. Bu yüzden son dağıtımda elinde bir vale saklamak, son yığını ve yerde kalan bütün kâğıtları almanı sağlayabilir.
Masaya ilk açılan kâğıt vale olursa ne olur?
El başında yere açılan dört kâğıdın en üstteki açık kâğıdı vale çıkarsa vale desteye karıştırılır ve yerine yeni bir kâğıt açılır. Böylece ilk hamlede kimse hazır bir vale piştisi fırsatıyla başlamaz; altta kalan üç kapalı kâğıt ise yığını ilk alan oyuncuya gider.
Bir pişti maçı ne zaman biter?
Masayı kuran hedef puanı 101 ya da 151 seçer. Puanlar her elin sonunda toplanır; hedefe ilk ulaşan kazanır. İki taraf aynı elde hedefi geçerse puanı yüksek olan kazanır, eşitse bir el daha oynanır. Bitmeyen maç olmasın diye en çok 15 el oynanır.
Sıram gelince süre dolarsa ne olur?
Her sıra 30 saniyedir ve gerekirse bir kez 30 saniye ek süre verilir. O da dolarsa oyun senin yerine kâğıt atar: yığını aynı değerle alabiliyorsan alır, alamıyorsa valeyi saklayıp en az değerli kâğıdını atar. Böylece masa hiç kimseyi boş yere beklemez.
Kuralları öğrendiysen ücretsiz pişti oyna; masada başka kâğıt oyunları da var: Batak Nasıl Oynanır? ve Spades Nasıl Oynanır? rehberlerine göz at.
Hazırsan masaya otur
Kuralları öğrendin — şimdi kurulum gerektirmeyen miniOkey Web'de gerçek oyuncularla dene.
Hemen Pişti Oyna